آب درمانی چیست؟

واژه های آب درمانی ، هیدرو تراپی یا آکوا تراپی معادل هم به کار میروند و همگی به یک روش درمانی اطلاق میشوند که بر اساس خواص فیزیکی آب عمل کرده و در درمان بسیاری از بیماری ها کمک کننده خواهد بود.

آب درمانی با شنا متفاوت بوده و شامل یک سری تمرینات ورزش درآب است که در یک محیط درمانی و تحت نظر یک متخصص انجام میگیرد.

طی آب درمانی به دلیل معلق ماندن فرد در آب و کاهش وزن به دنبال آن، فشار وارده بر مفاصل و ستون فقرات کاهش می یابد که موجب انجام بهتر حرکات تمرینی میگردد.همچنین به دلیل وجود نیروهای مقاومتی آب، تقویت عضلات به خوبی صورت میگیرد.آب درمانی به ویژه در آب گرم باعث تسکین درد ها و برطرف شدن احساس خستگی بدن میگردد.

این روش درمانی برای تمامی سنین و با هر سطح از آمادگی بدنی قابل استفاده می باشد.

یکی از جدیدترین روش های ورزش در آب ، استفاده از ترمیل های آبی پیشرفته است که مزیت آنها در این است که عمق آب و سرعت تردمیل که عوامل اصلی تعیین کننده شدت ورزش هستند ، قابل تنظیم هستند . آب داخل محفظه ی آنها نیز با استفاده از سیستم های سیرکولاسیون و به صورت فیزیکی و شیمیایی تصفیه میگردد.

امروزه به دلیل گسترش بیماری کرونا و تعطیلی استخرها و مراکز آبی، بسیاری از بیماران از فواید ورزش در آب  محروم مانده اند.

کلینیک پزشکی ورزشی ما جزء معدود کلینیک هایی ست که دارای سیستم ورزش در آب  و تردمیل در آب پیشرفته بوده و با رعایت کامل پروتکل های بهداشتی ، به مراجعان گرامی این اطمینان خاطر را خواهد داد که در یک محیط امن و تحت نظر متخصصین پزشکی ورزشی به درمان بیماری های خود بپردازند.

فواید آب درمانی :

• کاهش و تسکین درد
• تقویت عضلات و مفاصل ضعیف شده و جلوگیری از تحلیل رفتن عضلات
• افزایش دامنه حرکتی مفاصل
• بازتوانی فعالیت عضلات فلج شده
• گشاد شدن عروق
• بهبود گردش خون و افزایش خون رسانی به اندام ها
• بهبود تغذیه بافت ها
• افزایش اکسیژن رسانی به بافت ها
• افزایش سوخت و ساز
• بهبود فعالیت قلب و سیستم تنفسی
• افزایش حجم تنفسی و کارکرد بهتر ریه ها
• افزایش تحرک روده ها و جلوگیری از یبوست
• پیشگیری از رسوب سنگ در کلیه ها و مجاری ادرار و بهبود کارکرد کلیه ها
• بهبود کیفیت خواب
• بهبود شرایط روحی بیمار
• افزایش اعتماد بنفس
• جلوگیری از ایجاد زخم فشاری

آب درمانی در چه مواردی کاربرد دارد؟

• کاهش وزن
• اختلالات اسکلتی و عضلانی
• توانبخشی قبل و بعد از جراحی
• اختلالات قلبی- عروقی و ریوی
• بارداری
• بیماری های نورولوژیک
• بیماری های اضطرابی و افسردگی

کاهش وزن و لاغری :

همان طور که میدانیم افراد با وزن بالا از فشار زیاد وزن بر روی مفاصل خود رنج میبرند و همین علت باعث میشود توانایی انجام ورزش روی خشکی در این افراد کاهش یابد.ورزش در آب باعث میشود افراد فقط 20 درصد از وزن خود را در آب بر روی مفاصل خود حس کنند و با کاهش درد و خشکی و افزایش انعطاف پذیری مفاصل بتوانند کالری بیشتری بسوزانند.

مطالعات نشان داده اند که دویدن در آب 30-40 درصد کالری بیشتری نسبت به دویدن در خشکی میسوزاند. این میزان کالری برابر با مصرف 11.5 کیلوکالری در دقیقه و حتی بیشتراست.

همچنین در این افراد در معرض خطر بسیای از بیماری ها مانند مشکلات قلبی عروقی، بالارفتن قند خون و فشار خون و مشکلات کبدی و … قراردارند که آب درمانی به کاهش ریسک و بهبود بسیاری از این مشکلات کمک خواهد کرد.

برای رسیدن به وزن مطلوب و تناسب اندام آب درمانی را درگوشه ی ذهن خود داشته باشید.

 اختلالات اسکلتی عضلانی :

اختلالات اسکلتی عضلانی شامل طیف وسیعی از بیماری ها و اختلالات مربوط به سیستم اسکلتی و عضلات بدن میشود.آرتروز مفاصل به ویژه زانو و لگن ،کمردرد ها، بیماری های روماتیسمی،اسپاسم های عضلانی و آسیب های ورزشی از جمله ی آن ها هستند.

هدف اصلی از آب درمانی در درمان آسیب های اسکلتی عضلانی، سرعت بخشیدن به ترمیم بافتی و برگرداندن عملکرد افراد است. از این رو،برنامه های موءثری تدوین میشوند که با افزایش اعتماد به نفس و کاهش درد و التهاب و بهبود قدرت عضلات و انعطاف پذیری ، افراد برای رسیدن به این هدف یاری شوند.

توانبخشی قبل و بعد از عمل جراحی :

بسیاری از افرادی که می بایست جراحی هاییاز قبیل جراحی لیگامانی و تاندونی انجام دهند، لازم است که قبل از جراحی، تورم محل آسیب شان کاسته شود و دامنه ی حرکتی شان بهبود یابد.

یا بیمارانی که قصد انجام تعویض مفصل زانو یا لگن دارند، می بایست قبل از عمل عضلات اطراف مفصل را خوب تقویت کنند تا نتیجه ی جراحی بهتری داشته باشند.

ورزش در آب  در همه ی این موارد نسبت به ورزش ها و توانبخشی در خشکی کمک کننده تر خواهد بود.

بعد از جراحی نیز برای ریکاوری بهتر و بازگشت سریع تر به عملکرد فردی و عوارض کمتر، آب درمانی میتواند بسیار مفید باشد.

اختلالات قلبی- عروقی و ریوی  :

ورزش در آب  موجب تقویت عضلات تنفسی و افزایش کارایی قلبی عروقی شده و به بهبود قدرت قلب و تناسب اندام کلی کمک میکند.

فشار هیدرواستاتیک آب بر روی بدن می تواند پمپاژجریان خون را بهبود و حجم خون در گردش را افزایش دهد، در نتیجه کارایی قلب بالا میرود.ضربان قلب با آب درمانی کنترل شده و در در حالت استراحت افراد ضربان کمتری خواهند داشت و این خود موجب میشود فشار کمتری به قلب و سیستم عروقی وارد آید.

مطالعات اخیر نشان داده اند که پیاده روی بر روی تردمیل های آبی نسبت به پیاده روی روی خشکی به کاهش بیشتری در فشار خون منجر میشوند.

از مزایای آب درمانی در بیماران ریوی می توان به یادگیری نحوه تنفس صحیح ،کاهش علائم بیماران به ویژه تنگی نفس و سرفه، افزایش استقامت عضلات تنفسی وکاهش خستگی ، بهبود عملکرد فرد طی فعالیتهای روزانه ، بهبود تبادلات گازهای اکسیژن و دی اکسید کربن و کاهش میزان اضطراب اشاره کرد.

بارداری :

در دوران بارداری هورمونی به نام ریلکسین ترشح میشود که موجب شل شدن لیگامان ها و اماده شدن لگن برای به دنیا امدن جنین میشود،اما این هورمون و افزایش وزن بدن عامل دردهای کمر در دوران بارداری میگردند.

آب درمانی به دلیل وجودگرمای آب و کاهش 80 درصدی وزن در هنگام غوطه وری در آب ،موجب برطرف شدن دردهای کمری در خانم های باردار میشود.

به دلیل شلی لیگامانی که در این دوران ایجاد میشود،احتمال آسیب های ورزشی افزایش می یابد.محیط آبی نسبت به خشکی ایمنی بسیار بیشتری داشته و بارداران را از خطر آسیب های احتمالی در امان میدارد.

یکی دیگر از عوارض شایع دوران بارداری تورم پاها و مچ پا است.

آب یک محیط ایده آل برای برطرف کردن این تورم است. فشار هیدرواستاتیک آب موجب بهبود گردش خون میشود و بازگشت وریدی را به سمت قلب بهتر کرده واز تورم اندام تحتانی می کاهد.

آب درمانی نه تنها برای مادر بلکه برای جنین نیز مفید است.مطالعات روی زنان باردار نشان داده است که ورزش های آبی می توانند در مقایسه با ورزش های روی خشکی، تغییرات ضربان قلب جنین را در حین ورزش کمتر کنند.

بیماری های نورولوژیک:

در بیماران سکته مغزی ،آلزایمر، پارکینسون یا فلج مغزی و …، ورزش جایگاه ویژه ای میتواند داشته باشد.

اب درمانی در این افراد به موارد ذیل کمک خواهد کرد:

یادگیری مجدد حرکات

افزایش دامنه ی حرکتی

بهبود پوسچر بدن

بازیابی تعادل، قدرت عضلانی و انعطاف پذیری

ایجاد اعتماد به نفس

 بیماری های اضطرابی و افسردگی  :

ورزش در آب  با ایجاد یک محیط شاد باعث افزاش اعتماد به نفس بیماران ، کاهش تنش های عضلانی و کاهش استرس میگردد.کیفیت زندگی بیماران را بهبود بخشیده و از عود علائم آن ها جلوگیری میکند.

مواردی که در صورت وجود باید از انجام آب‌ درمانی اجتناب شود:

• ترس شدید از آب
• زخم های باز
• عفونت های پوستی
• شیمی درمانی اخیر
• تب و بیماری های عفونی
• تشنج کنترل نشده
• فشارخون کنترل نشده
• بیماری قلبی کنترل نشده
• بی اختیاری ادرار یا مدفوع
• بیماری رینود (Raynaud)
• حساسیت به گرما و یا سرما
• حساسیت به کلرضدعفونی کننده ی آب
• افراد مبتلا به اختلال در احساس دما
• لخته ی خون وریدی یا آمبولی ریوی اخیر

سایر مواردی که باید درباره آب درمانی بدانید:

در طول درمان، متخصص پزشکی ورزشی به صورت مستقیم به شما کمک می‌کند.

برنامه ورزش در آب  برای هرکس به صورت جداگانه و متناسب با نیازهای خاص او طراحی شده است.

درمان به صورت یک به یک و با مدت مشخص ارائه می‌شود.

آب‌ درمانی می‌تواند به صورت مستقل یا به منظور تکمیل فیزیوتراپی استفاده شود.